Op Avontuur in het Kuyperarchief: Column 2: Gefeliciteerd Abraham!

Dit Kuyperjaar neemt onze conservator Protestants Erfgoed, Jasmijn Vervloet, je graag mee op avontuur in het Kuyper archief om Abraham Kuyper, de stichter van de Vrije Universiteit Amsterdam beter te leren begrijpen.

27-10-2020 | 12:41

English

felicitatieregister voor Abraham Kuyper
Felicitatieregister voor Abraham Kuyper
Abraham Kuyper wordt zeventig. Het is 1907 en er wordt een groots feest gegeven. Er worden veel geschenken gepresenteerd, waaronder een prachtig vormgegeven felicitatieregister. Het in leer gebonden album van groot formaat is een van de topstukken uit het Kuyper-archief. Allereerst omdat het prachtig is versierd met zilver, ivoor, bloedkoraal en koperen sloten. Ten tweede omdat het een uniek overzicht geeft van wie in 1907 lid waren van Antirevolutionaire Partij.

Felicitaties van maar liefst 1.061 ‘corporatiën’
In het felicitatieregister zijn van maar liefst 1.061 ‘corporatiën’ enkele woorden ter felicitatie opgenomen. De leden van die corporatiën staan met naam én functie in het register vermeld. Denk aan leden van Antirevolutionaire Kiesverenigingen en propagandaclubs, gereformeerde jongelingsverenigingen en organisaties uit het gereformeerd onderwijs. Het binnenwerk van het register bestaat uit 96 vellen perkament, bedrukt in zwart en met de hand aangebracht versieringen.

De ARP: de eerste nationaal georganiseerde politieke partij
Kuyper richt in 1879 de Antirevolutionaire Partij (ARP) op – de eerste nationaal georganiseerde politieke partij. De ARP had een sterk betrokken achterban, die in lokale kiesverenigingen bijeenkwam. De kiesverenigingen stuurden afgevaardigden naar de Deputatenvergadering die bijeenkwam rond landelijke verkiezingen. Zonder deze achterban was de ARP in haar doelstellingen nooit zo succesvol geworden.    
                                       
Wie was er lid?
Maar wie er precies lid was van de ARP, of wie, welke functie binnen een kiesvereniging vervulde is moeilijk terug te vinden in de archieven…
Van de meeste Kiesverenigingen zijn namelijk geen of alleen incomplete archieven bewaard gebleven. Pas in 1921 verschijnt het eerste Jaarboek ten dienste van de Anti-Revolutionaire Partij in Nederland, maar ook dit geeft geen volledig overzicht van de leden.

Uniek inzicht in de organisatie van de ARP op lokaal niveau
Het felicitatieregister is bijzonder omdat het een beeld geeft van de organisatie van de ARP op lokaal niveau vóór de veranderingen in het kiesstelsel (1917-1919).
De uitgebreide felicitaties voor Abraham Kuyper in het register lezen als uitbundige lofredes en geven een aardig tijdsbeeld. Maar het mooiste is dat het register ons een uniek inzicht biedt in de toenmalige leden van Nederlands eerste politieke partij.

De volgende blog gaat over Kuyper en de noodzaak tot het oprichten van een eigen universiteit. Graag tot de volgende blog in de week van 2 november!
 

Volg de avonturen in het archief van Kuyper.